(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

॥ శ్రీః ॥
12.31. అధ్యాయః 031
Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Topics
వ్యాసయుధిష్ఠిరసంవాదః॥ 1॥
Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Text

వైశంపాయన ఉవాచ। 12-31-0x(5396)(65988)
తూష్ణీంభూతం తు రాజానం శోచమానం యుధిష్ఠిరం।
తపస్వీ ధర్మతత్త్వజ్ఞః కృష్ణద్వైపాయనోఽబ్రవీత్॥ 12-31-1(65989)
వ్యాస ఉవాచ। 12-31-2x(5397)
ప్రజానాం పాలనం ధర్మో రాజ్ఞాం రాజీవలోచన।
ధర్మః ప్రమాణం లోకస్య నిత్యం ధర్మోఽనువర్త్యతాం॥ 12-31-2(65990)
అనుతిష్ఠస్వ తద్రాజన్పితృపైతామహం పదం।
బ్రాహ్మణేషు తు యో ధర్మః స నిత్యో వేదనిశ్చితః॥ 12-31-3(65991)
తత్ప్రమాణం ప్రమాణానాం శాశ్వతం భరతర్షభ।
తస్య ధర్మస్య కృత్స్నస్య క్షత్రియః పరిరక్షితా॥ 12-31-4(65992)
తథా యః ప్రతిహంత్యస్య శాసనం విషయే నరః।
స బాహుభ్యాం వినిగ్రాహ్యో లోకయాత్రావిఘాతకః॥ 12-31-5(65993)
ప్రమాణమప్రమాణం యః కుర్యాన్మోహవశం గతః।
భృత్యో వా యది వా పుత్రస్తపస్వీ వాఽథ కశ్చన॥ 12-31-6(65994)
పాపాన్సర్వైరుపాయైస్తాన్నియచ్ఛేచ్ఛాతయీత వా।
అతోఽన్యథా వర్తమానో రాజా ప్రాప్నోతి కిల్విషం॥ 12-31-7(65995)
ధర్మం వినశ్యమానం హి యో న రక్షేత్స ధర్మహా।
తే త్వయా ధర్మహంతారో నిహతాః సపదానుగాః॥ 12-31-8(65996)
స్వధర్మే వర్తమానస్త్వం కింను శోచసి పాండవ।
రాజా హి హన్యాద్దద్యాచ్చ ప్రజా రక్షేచ్చ ధర్మతః॥ 12-31-9(65997)
యుధిష్ఠిర ఉవాచ। 12-31-10x(5398)
న తేఽతిశంకే వచనం యద్బ్రవీషి తపోధన।
అపరోక్షో హి తే ధర్మః సర్వధర్మవిదాం వర॥ 12-31-10(65998)
మయా త్వవధ్యా బహవో ఘాతితా రాజ్యకారణాత్।
తాని కర్మాణి మే బ్రహ్మందహంతి చ పచంతి చ॥ 12-31-11(65999)
వ్యాస ఉవాచ। 12-31-12x(5399)
ఈశ్వరో వా భవేత్కర్తా పురుషో వాఽపి భారత।
హఠో వా వర్తతే లోకే కర్మజం వా ఫలం స్మృతం॥ 12-31-12(66000)
ఈశ్వరేణ నియుక్తో హి సాధ్వసాధు చ భారత।
కురుతే పురుషః కర్మ ఫలమీశ్వరగామి తత్॥ 12-31-13(66001)
యథాహి పురుషశ్ఛింద్యాద్వృక్షం పరశునా వనే।
ఛేత్తురేవ భవేత్పాపం పరశోర్న కథంచన॥ 12-31-14(66002)
అథవా తదుపాదానాత్ప్రాప్నుయాత్కర్మణః ఫలం।
దండశస్త్రకృతం పాపం పురుషే తన్న విద్యతే॥ 12-31-15(66003)
న చైతదిష్టం కౌంతేయ యదన్యేన కృతం ఫలం।
ప్రాప్నుయాదితి తస్మాచ్చ ఈశ్వరే తన్నివేశయ॥ 12-31-16(66004)
అథాపి పురుషః కర్తా కర్మణోః శుభపాపయోః।
న పరో విద్యతే తస్మాదేవమప్యశుభం కుతః॥ 12-31-17(66005)
న హి కశ్చిత్క్వచిద్రాజందిష్టం ప్రతినివర్తతే।
దండశస్త్రకృతం పాపం పురుషే తన్న విద్యతే॥ 12-31-18(66006)
యది వా మన్యసే రాజన్హతమేకం ప్రతిష్ఠితం।
ఏవమప్యశుభం కర్మ న భూతం న భవిష్యతి॥ 12-31-19(66007)
అథాభిపత్తిర్లోకస్య కర్తవ్యా పుణ్యపాపయోః।
అభిపన్నమిదం లోకే రాజ్ఞాముద్యతదండనం॥ 12-31-20(66008)
తథాపి లోకే కర్మాణి సమావర్తంతి భారత।
శుభాశుభఫలం చైతే ప్రాప్నువంతీతి మే మతిః॥ 12-31-21(66009)
ఏవం పశ్య శుభాదేశం కర్మణస్తత్ఫలం ధ్రువం।
త్యజ త్వం రాజశార్దూల మైవం శోకే మనః కృథా॥ 12-31-22(66010)
స్వధర్మే వర్తమానస్య సాపవాదేఽపి భారత।
ఏవమాత్మపరిత్యాగస్తవ రాజన్న శోభనః॥ 12-31-23(66011)
విహితాని హి కౌంతేయ ప్రాయశ్చిత్తాని కర్మణాం।
శరీరవాంస్తాని కుర్యాదశరీరః పరాభవేత్॥ 12-31-24(66012)
తద్రాజంజీవమానస్త్వం ప్రాయశ్చిత్తం కరిష్యసి।
ప్రాయశ్చిత్తమకృత్వా తు ప్రేత్య తప్తాఽసి భారత॥ 12-31-25(66013)
యుధిష్ఠిర ఉవాచ। 12-31-26x(5400)
హతాః పుత్రాశ్చ పౌత్రాశ్చ భ్రాతరః పితరస్తథా।
శ్వశురా గురవశ్చైవ మాతులాశ్చ పితామహాః॥ 12-31-26(66014)
క్షత్రియాశ్చ మహాత్మానః సంబంధిసుహృదస్తథా।
వయస్యా భాగినేయాశ్చ జ్ఞాతయశ్చ పితామహ॥ 12-31-27(66015)
బహవశ్చ మనుష్యేంద్రా నానాదేశసమాగతాః।
ఘాతితా రాజ్యలుబ్ధేన మయైకేన పితామహ॥ 12-31-28(66016)
తాంస్తాదృశానహం హత్వా ధర్మనిత్యాన్మహీక్షితః।
అసకృత్సోమపాన్వీరాన్క్రిం ప్రాప్స్యామి తపోధన॥ 12-31-29(66017)
దహ్యాంయనిశమద్యాపి చింతయానః పున పునః।
హీనాం పార్థివసింహైస్తైః శ్రీమద్భిః పృథివీమిమాం॥ 12-31-30(66018)
దృష్ట్వా జ్ఞాతివధం ఘోరం హతాంశ్చ శతశః పరాన్।
కోటిశశ్చ నరానన్యాన్పరితప్యే పితామహ॥ 12-31-31(66019)
కా ను తాసాం వరస్త్రీణామవస్థాఽద్య భవిష్యతి।
విహీనానాం తు తనయైః పతిభిర్భ్రాతృభిస్తథా॥ 12-31-32(66020)
అస్మానంతకరాన్ఘోరాన్పాండవాన్వృష్ణిసంహతాన్।
ఆక్రోశంత్యః కృశా దీనాః ప్రపతిష్యంతి భూతలే॥ 12-31-33(66021)
అపశ్యంత్యః పితౄన్భ్రాతౄన్పతీన్పుత్రాంశ్చ యోషితః।
త్యక్త్వా ప్రాణాన్స్త్రియః సర్వాగమిష్యంతి యమక్షయం॥ 12-31-34(66022)
వత్సలత్వాద్ద్విజశ్రేష్ఠ తత్ర యే నాస్తి సంసయః।
వ్యక్తం సౌక్ష్ంయాచ్చ ధర్మస్య ప్రాప్స్యామః స్త్రీవధం వయం॥ 12-31-35(66023)
తే వయం సుహృదో హత్వా కృత్వా పాపమనంతకం।
నకరే నిపతిష్యామో హ్యధః శిరస ఏవ హ॥ 12-31-36(66024)
శరీరాణి విమోక్ష్యామస్తపసోగ్రేణ సత్తమ।
ఆశ్రమాణాం విశేషం త్వమథాచక్ష్వ పితామహ॥ ॥ 12-31-37(66025)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే శాంతిపర్వణి రాజధర్మపర్వణి ఏకత్రింశోఽధ్యాయః॥ 31॥

Mahabharata - Shanti Parva - Chapter Footnotes

12-31-7 శాతయీత మారేయత్॥ 12-31-11 మే మాం॥ 12-31-12 నాపరో వర్తతే లోకే కర్మజం వా ఫలం నృషు। ఇతి డ.థ. పాఠః॥ 12-31-15 ప్రాప్నుయాత్ పరశోరుపాదాతా। ఏవం తర్హి విన పరశోర్దండః శస్త్రం పరశుశ్చ కృతస్తమేవ పాపం కర్తృ ప్రాప్నుయాత్తస్య ప్రథమప్రయోజ్యత్వాత్। పురుషే ఉపాదాతరి తన్న విద్యతే తస్య జఘన్యత్వాత్॥ 12-31-16 యది చైతన్నేష్టం ఏతత్కిం యదన్యేన ప్రహర్త్రా కృతం పాపం తస్య ఫలం శస్త్రకర్తా ఆప్నుయాదితి। తర్హి జఘన్యప్రయోజ్యే త్వయ్యపి పాపాభావాదీశ్వరే ఏవ తన్నివేశయ॥ 12-31-18 యతః కశ్చిదపి దిష్టం ప్రత్యద్ద్వష్టస్య ప్రతికూలో భూత్వావశ్యంభావినః కర్మణః సకాశాన్న నివర్తతే। దైవస్య దుర్లఙఘ్యత్వాదితి భావః॥ 12-31-20 పుణ్యపాపయోః సుఖ దుఃఖయోః అభిపత్తిరుపపత్తిః కర్తవ్యా సాచ ధర్మాధర్మావంతరేణ న ఘటతే తౌచ శాస్త్రైకగంయావితి చేద్రాజ్ఞాముద్యతదండనముద్ధతదమనం లోకే శాస్త్రే చోపపన్నతరమిత్యర్థః॥ 12-31-23 సాపవాదే నింద్యేఽపి॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.